به چند طریق میتوان در خانههای یک جدول $3 \times 5 $ ستاره گذاشت طوری که در هر خانه حداکثر یک ستاره قرار بگیرد و در هر سطر و ستون ۱ یا ۲ ستاره قرار بگیرد؟
(راهنمایی: ابتدا سعی کنید حداقل و حداکثر تعداد ستارههایی که میتوانیم بگذاریم را بیابید.)
پاسخ
گزینهی «۱» درست است.
با توجه به راهنمایی سوال میفهمیم که برای اینکه در هر ستونی حداقل یک ستاره باشد باید حداقل ۵ ستاره داشته باشیم از طرفی برای اینکه همه سطرها دو ستاره داشته باشند باید ۶ ستاره داشته باشیم پس یا ۵ ستاره داریم یا ۶ ستاره. پس این دو حالت را جدا میکنیم و با اصل جمع تعداد کل حالت هارا بهدست میآوریم.
تعداد حالتها با ۵ ستاره: ابتدا سطری را که قرار است در آن یک ستاره باشد را انتخاب میکنیم، سپس در آن یک ستاره میگذاریم و سپس در اولین سطر باقیمانده دو ستاره قرار میدهیم طوری که این دو ستاره با ستارهی قبل هم ستون نشوند و در نهایت در تنها سطر باقیمانده نیز به طور یکتا باید دو ستاره را قرار دهیم. پس میشود:
$$\binom{3}{1}\times5\times\binom{4}{2}\times\binom{2}{2}$$
حال برای ۶ ستاره هم باید یکی از ستونها دو ستارهای شوند، پس ابتدا آن ستون را انتخاب میکنیم و در آن دو ستاره قرار میدهیم. سپس در سطری که ستارهای ندارد دو ستاره قرار میدهیم و در در دو سطر باقیمانده هم در هر سطر یک ستاره دیگر قرار میدهیم. پس میشود:
$$\binom{5}{1}\times\binom{3}{2}\times\binom{4}{2}\times\binom{2}{1}\times\binom{1}{1}$$
پس در کل ۲۷۰ حالت میشود.